આલ્કોહોલના એસિડિક નિર્જલીકરણ (acidic dehydration) ને ઉદાહરણ સાથે સમજાવો.

(N/A) આલ્કોહોલનું એસિડિક નિર્જલીકરણ એટલે એસિડ ઉદ્દીપકની હાજરીમાં આલ્કોહોલમાંથી પાણીના અણુને દૂર કરીને આલ્કીન બનાવવાની પ્રક્રિયા.
સામાન્ય પ્રક્રિયા:
$CH_3-CH_2-OH \xrightarrow[\Delta, 443 \ K]{Conc. \ H_2SO_4} CH_2=CH_2 + H_2O$
સમજૂતી:
$1$. આ પ્રક્રિયામાં,$\alpha$-કાર્બન પરથી $-OH$ સમૂહ અને $\beta$-કાર્બન પરથી હાઇડ્રોજન પરમાણુ દૂર થાય છે.
$2$. આના પરિણામે $\alpha$ અને $\beta$ કાર્બન વચ્ચે $\pi$-બંધ રચાય છે.
$3$. $\beta$-સ્થાન પરથી હાઇડ્રોજન દૂર થતો હોવાથી,આ પ્રક્રિયાને $\beta$-વિલોપન ($\beta$-elimination) પ્રક્રિયા પણ કહેવામાં આવે છે.
$4$. નિર્જલીકરણ માટે સાંદ્ર $H_2SO_4$,$H_3PO_4$ અથવા ઊંચા તાપમાને નિર્જળ $Al_2O_3$ નો ઉપયોગ થાય છે.